کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

صفحه اصلی / هفتمین کنفرانس ملی مهندسی و مدیریت محیط زیست

اثرضد باکتریایی عصاره گیاه تلخه بیان (Sophora alopecuroides) در کنترل زیستی (Pectobacterium caratovorum) باکتری بیماریزای گیاهی در شرایط آزمایشگاه

نویسندگان :

نجمه اکبری شمس آباد¹ مهدیه رستمی²

1- دانشگاه آزاداسلامی واحد رفسنجان 2- دانشگاه آزاد اسلامی واحد رفسنجان

کلمات کلیدی :

کنترل زیستی،Sophora alopecuroides،Pectobacterium carotovorum،آلودگی محیط زیست

چکیده :

چکیده مدیریت آفات و بیماریهای گیاهی از چالشهای اصلی کشاورزی مدرن و مدیریت حفاظت از محیط زیست است. بدیهی است که استفاده گسترده از آفتکشهای شیمیایی و آنتیبیوتیکها با مخاطرات زیستمحیطی و بهداشتی همراه است. باکتری Pectobacterium carotovorum از عوامل خسارتزای مهم در محصولات کشاورزی، بهویژه سیبزمینی است. در این راستا، استفاده از جایگزینهای زیستی نظیر عصارههای گیاهی به دلیل خاصیت زیستتخریبپذیری، اهمیت ویژهای یافته است. گیاه تلخهبیان (Sophora alopecuroides) بهدلیل ترکیبات فیتوشیمیایی، پتانسیل بالایی در کنترل زیستی دارد. در این پژوهش، تأثیر ضدباکتریایی عصاره الکلی گیاه تلخهبیان در غلظتهای 0.0625، 0.125، 0.25 و 0.5 از غلظت پایه بر باکتری P. carotovorum بررسی شد. اثر بازدارندگی عصاره به روش انتشار دیسک و حداقل غلظت بازدارندگی (MIC) با استفاده از اسپکتروفتومتری در طول موج 600 نانومتر ارزیابی گردید. تحلیل آماری دادهها با استفاده از نرمافزار SAS و روش حداقل تفاوت معنیدار (LSD) انجام شد. نتایج نشان داد که عصاره الکلی تلخهبیان دارای فعالیت مهاری قابلتوجهی بر باکتری مورد مطالعه است؛ بهطوریکه با افزایش غلظت عصاره، قطر هاله بازدارندگی بهطور معنیداری (در سطح 5 درصد) افزایش یافت. اثر بازدارندگی از رشد باکتری در غلظت پایه عصاره و رقت های سریالی بررسی شده به ترتیب 62 ،59 ،46 ،30 و 20 درصد نسبت به شاهد مثبت (آنتی بیوتیک جنتامایسین) بود. تفاوتهای معنیدار میان تیمارها تأیید کرد که اثر مهاری این عصاره کاملاً وابسته به غلظت است. این یافتهها حاکی از پتانسیل بالای عصاره تلخهبیان بهعنوان یک عامل کنترلکننده طبیعی و جایگزینی سازگار با محیط زیست برای ترکیبات شیمیایی در مدیریت بیماریهای باکتریایی گیاهی است و میتواند راهکاری مؤثر در راستای کشاورزی پایدار و حفاظت از محیط زیست باشد.